Co ustawa mówi o zarządzie
Ustawa z 23 stycznia 2026 r. o zmianie ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa (Dz.U. 2026 poz. 252) obowiązuje od 3 kwietnia 2026 r. Kierownik podmiotu odpowiada za nadzór i decyzje dotyczące systemu zarządzania bezpieczeństwem informacji, za planowanie środków finansowych oraz za przydział zadań. Ma też obowiązek corocznego szkolenia z cyberbezpieczeństwa. Dyrektywa NIS2 w art. 20 mówi o tym samo: organy zarządzające zatwierdzają środki zarządzania ryzykiem i odpowiadają za ich naruszenia.
Najbardziej odczuwalna dla zarządu jest kara osobista z art. 73a: do 300% wynagrodzenia liczonego jak ekwiwalent urlopowy, a w podmiotach publicznych do 100%. Wysokość podaje opracowanie kancelarii, więc w decyzjach wewnętrznych warto odnieść się do tekstu ustawy. Kara dla samego podmiotu kluczowego wynosi do 10 mln EUR lub 2% przychodów z poprzedniego roku obrotowego (wyższa z kwot), a dla ważnego do 7 mln EUR lub 1,4% (nowelizacja ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa, Dz.U. 2026 poz. 252).
Okres przejściowy daje czas, ale nie zwalnia z pracy. Obowiązki z rozdziału 3 ustawy trzeba spełnić do 3 kwietnia 2027 r., pierwszy audyt podmiotu kluczowego przypada do 3 kwietnia 2028 r., a kary z art. 73 ust. 1–4 i art. 73a–73c można nałożyć po raz pierwszy po tej dacie. Najpoważniejsze naruszenia, np. bezpośrednie i poważne zagrożenie życia i zdrowia ludzi, wiążą się z karą do 100 mln zł (art. 73 ust. 5).
Decyzja 1 i 2: właściciel i budżet
Pierwsza decyzja to wskazanie jednego właściciela bezpieczeństwa zakładu na poziomie zarządu i potwierdzenie podziału ról: kto odpowiada za cyber, kto za ochronę fizyczną, kto za BHP, kto za ciągłość. Rozproszona odpowiedzialność przy incydencie oznacza stratę minut na ustalanie, kto decyduje. Zapisana w uchwale lub zarządzeniu rola ma dla audytora wartość dowodu.
Druga decyzja to budżet na lata 2026–2028 oparty na lukach, nie na odczuciach. Planowanie środków finansowych należy do zadań kierownika podmiotu. Dobry budżet rozdziela koszty na trzy kubełki: odtworzenie podstaw (inwentaryzacja aktywów OT, segmentacja), dowody i procesy (rejestry, szkolenia, audyt) oraz utrzymanie (serwis, aktualizacje, SLA).
Harmonogram obowiązków po nowelizacji KSC (liczba miesięcy od 3.04.2026)
Decyzja 3 i 4: szkolenie i łańcuch dostaw
Trzecia decyzja dotyczy corocznego szkolenia zarządu. Obowiązek jest ustawowy, więc najlepiej wpisać go do kalendarza z datą, listą uczestników i zapisem ukończenia. Treść szkolenia powinna obejmować własne scenariusze zakładu: atak na sterowniki, utratę łączności, nieautoryzowany dostęp osoby z zewnątrz. Przykład z grudnia 2025 r., gdy PLC małej elektrociepłowni przełączono w tryb STOP po wejściu przez prywatny APN (CERT Polska), dobrze ilustruje, że skutek cyfrowy jest fizyczny.
Czwarta decyzja to polityka wobec wykonawców i dostawców. Bezpieczeństwo łańcucha dostaw należy do obowiązków systemu zarządzania bezpieczeństwem informacji. W zakładzie przemysłowym łańcuch dostaw to także ludzie: ekipy remontowe, serwisanci, kierowcy. Zarząd powinien zatwierdzić zasadę, że nikt nie wchodzi na teren ani do systemu bez aktualnego szkolenia i uprawnienia, oraz sposób zbierania dowodów, że ta zasada działa.
Decyzja 5 i 6: wspólny obraz i dowody dla audytu
Piąta decyzja to uznanie, że zdarzenia fizyczne i cyfrowe są jednym obszarem zarządzania. Wspólne centrum bezpieczeństwa, które łączy zdarzenia z bram, systemów BHP i IT w jeden obraz, nie jest wymogiem ustawy, ale skraca czas decyzji i ułatwia zgłoszenia: wczesne ostrzeżenie w ciągu 24 godzin i zgłoszenie incydentu poważnego w ciągu 72 godzin przez system S46. Zarząd nie musi znać szczegółów technicznych; powinien zażądać raportu pokazującego, ile minut mija od pierwszego sygnału do decyzji.
Szósta decyzja dotyczy dowodów. Audyt podmiotu kluczowego sprawdzi ślad działania: kto zmienił uprawnienia, kto został powiadomiony, kiedy, czy szkolenia były ważne. InnerWeb zapisuje zmiany zezwoleń, wyników szkoleń i reguł automatyzacji z autorem i czasem, prowadzi rejestr SMS-ów i połączeń oraz pozwala ograniczyć uprawnienia do ról z macierzą zakresów i włączyć uwierzytelnianie wieloskładnikowe. To wspiera spełnienie wymogu i dostarcza dowodu do audytu; nie zastępuje decyzji zarządu.
Jak ocenić postęp co kwartał
Zarząd potrzebuje kilku prostych mierników, które da się zebrać bez specjalistycznego zespołu. Warto ustalić stały zestaw na kwartalny przegląd i trzymać się go przez trzy lata, aby widzieć trend.
Przykładowe mierniki: odsetek wykonawców na terenie z ważnym szkoleniem, liczba nieudanych prób wejścia bez szkolenia, czas od alarmu do decyzji w ćwiczeniu, liczba zmian uprawnień bez uzasadnienia, odsetek aktywów OT w inwentarzu. Każdy z nich ma właściciela i źródło danych w systemie, a nie w arkuszu przygotowywanym przed posiedzeniem.
Lista kontrolna
Materiał wideo
Często zadawane pytania
Czy kara osobista dotyczy też członków zarządu spółek prywatnych?
Tak, art. 73a dotyczy kierownika podmiotu kluczowego lub ważnego; dla podmiotów publicznych górna granica jest niższa (do 100%). Szczegółową wykładnię warto potwierdzić z radcą prawnym.
Od kiedy można nałożyć kary na podmiot lub zarząd?
Kary z art. 73 ust. 1–4 i art. 73a–73c po raz pierwszy po 3 kwietnia 2028 r. Wyjątek stanowią najpoważniejsze naruszenia z art. 73 ust. 5, zagrożone karą do 100 mln zł.
Czy szkolenie zarządu może być jednorazowe?
Nie, ustawa przewiduje obowiązkowe coroczne szkolenie z cyberbezpieczeństwa kierownika podmiotu. Najlepiej wpisać je do rocznego kalendarza zarządu.
Czy wdrożenie systemu InnerWeb zwalnia zarząd z odpowiedzialności?
Nie. System wspiera spełnienie wymogu i dostarcza dowodu do audytu, ale decyzje o ryzyku, budżecie i nadzorze należą do zarządu.
Źródła
Przygotuj raport dla zarządu
Pomożemy zestawić mierniki, które zarząd zakładu może oglądać co kwartał, i pokażemy, skąd system bierze dowody. Zapraszamy do rozmowy.
Porozmawiajmy