Dlaczego rejestr działań to osobny dokument
Raport z audytu jest fotografią jednego dnia, a rejestr działań jest filmem z tego, co zakład zrobił później. Audytor kolejnego audytu zacznie od raportu poprzedniego i zapyta, co się stało z każdą niezgodnością. Odpowiedź „poprawiliśmy” bez daty, osoby i dowodu nie jest odpowiedzią.
Okno 2026–2028 ma tu dodatkowe znaczenie. Obowiązki z rozdziału 3 ustawy biegną 12 miesięcy od 3 kwietnia 2026 r., a kary z art. 73 ust. 1–4, art. 73a–73c i art. 76b można nałożyć po raz pierwszy po upływie 2 lat od wejścia ustawy w życie. Zakład, który w tym czasie wypracuje nawyk zamykania niezgodności z dowodem, wchodzi w okres kar z gotowym mechanizmem.
Praktyka 1: każda niezgodność ma jednego właściciela
Właściciel to jedna osoba z imienia i funkcji, nie dział. Dział nie zamyka niezgodności, robi to konkretny człowiek, który odpowiada za wykonanie i za zebranie dowodu. W rejestrze przechowuje się funkcję, a nie samo nazwisko, bo osoby się zmieniają, a odpowiedzialność ma przetrwać rotację.
Dla niezgodności wymagających kilku działów wyznacz właściciela koordynującego i osobne zadania cząstkowe. Wtedy rejestr pokazuje, kto zawinił opóźnieniem, a kto dostarczył swoją część.
Incydenty zarejestrowane przez CERT Polska w latach 2018–2025
Praktyka 2: termin dopasowany do ryzyka, nie do wygody
Termin w rejestrze powinien wynikać z klasyfikacji niezgodności. Dobrym układem jest trzystopniowa skala: krytyczna (otwarty dostęp zdalny do strefy sterowania, brak procedury zgłaszania incydentów), istotna (niepełny rejestr aktywów OT) i drobna (brak daty na dokumencie). Każdy stopień ma maksymalny czas zamknięcia ustalony przez kierownictwo.
Co zrobić, gdy termin jest nierealny
Przesunięcie terminu jest dopuszczalne, ale wymaga zapisu: nowa data, powód, decyzja osoby uprawnionej i działanie zastępcze ograniczające ryzyko do czasu zamknięcia. Ciche przesuwanie terminów to najczęstszy sygnał, który audytor odczytuje jako brak kontroli.
Praktyka 3: dowód zamknięcia, nie deklaracja
Niezgodność jest zamknięta, gdy w rejestrze leży dowód, który ktoś niezależny od właściciela może zweryfikować. Dla zmiany hasła domyślnego na panelu operatorskim będzie to zapis z konfiguracji lub protokół zmiany. Dla szkolenia lista z datą i wynikami. Dla ograniczenia dostępu dostawcy zapis z rejestru dostępu zewnętrznego.
W obszarze pracy wykonawców i dostępu fizycznego dowód może powstawać automatycznie. System zezwoleń i kontroli wejść zapisuje, kto i kiedy zmienił zezwolenie lub wyniki szkoleń, oraz rejestruje każdy skan przy wejściu. Dzięki temu zamknięcie niezgodności typu „brak kontroli ważności szkoleń wykonawców” można udokumentować wyciągiem z systemu, a nie oświadczeniem. Takie zapisy dostarczają dowodu do audytu i wspierają spełnienie wymogu, ale nie zastępują przeglądu zarządczego.
Praktyka 4: przegląd kwartalny z zarządem
Raz na kwartał rejestr trafia na posiedzenie, na którym siedzi kierownik podmiotu lub jego pełnomocnik. Ustawa nakłada na kierownika nadzór nad systemem zarządzania bezpieczeństwem informacji i planowanie środków finansowych, a protokół z takiego przeglądu jest dowodem tego nadzoru. Agenda mieści się w czterech punktach: nowe niezgodności, przeterminowane, zamknięte z dowodem, potrzebne środki.
Dobra praktyka to także statystyka trendu. Liczba niezgodności otwartych, zamkniętych w terminie i przeterminowanych w czasie pokazuje, czy system uczy się, czy tylko produkuje papier. Poza tym warto pamiętać o tle zewnętrznym: liczba incydentów rejestrowanych przez CERT Polska wzrosła z 3 739 w 2018 r. do 260 783 w 2025 r., więc presja na zakłady rośnie niezależnie od terminów ustawowych.
Lista kontrolna
Materiał wideo
Często zadawane pytania
Czy każdą niezgodność trzeba zamknąć przed następnym audytem?
Cel to zamknięcie wszystkich albo udokumentowana decyzja o akceptacji ryzyka z uzasadnieniem i podpisem osoby uprawnionej. Pozostawienie niezgodności bez właściciela i terminu jest najgorszą opcją.
Kto powinien weryfikować dowód zamknięcia?
Osoba niezależna od właściciela niezgodności, na przykład pełnomocnik ds. bezpieczeństwa albo audytor wewnętrzny. Samo oświadczenie właściciela nie jest wystarczającym dowodem.
Jak często przeglądać rejestr?
Co kwartał na poziomie zarządu, a operacyjnie co miesiąc na poziomie właścicieli. Częstotliwość wynika z liczby niezgodności i ich krytyczności.
Źródła
Dowody zamknięcia z systemu, nie z pamięci
Pokażemy, jak zapisy zezwoleń, szkoleń i wejść mogą posłużyć jako dowód zamknięcia niezgodności. Umów rozmowę z InnerWeb.
Porozmawiajmy