Jak używać tej listy
Lista ma dwanaście punktów w czterech grupach: role, źródła zdarzeń, progi i dowody. Do każdego punktu odpowiedz: tak, częściowo, nie. Przy odpowiedzi innej niż tak zapisz właściciela i termin. Lista nie zastępuje audytu ani oceny ryzyka; służy do wykrycia luk, zanim wykryje je audytor.
Podstawy prawne: ustawa o KSC w brzmieniu z ustawy z 23 stycznia 2026 r. (obowiązuje od 3 kwietnia 2026 r.), w której kary dla podmiotu kluczowego sięgają do 10 mln EUR lub 2% przychodów, a większość kar można nakładać od 3 kwietnia 2028 r. oraz ustawa z 29 maja 2026 r. o zmianie ustawy o zarządzaniu kryzysowym, która wdraża dyrektywę CER. Wymogi spełnia się tym, co zakład potrafi udokumentować.
Grupa 1: role (punkty 1–3)
Punkt 1: wskazany jest właściciel konwergencji, czyli osoba z mandatem zarządu, która rozstrzyga spory między ochroną, BHP, IT i OT. Bez niej każda procedura utknie na granicy działów.
Punkt 2: wyznaczono co najmniej dwie osoby do kontaktu z podmiotami krajowego systemu cyberbezpieczeństwa wraz z zastępstwem na noce i weekendy. Tyle wymaga ustawa o KSC.
Punkt 3: kierownik podmiotu nadzoruje system zarządzania bezpieczeństwem informacji i odbył coroczne szkolenie z cyberbezpieczeństwa. Zapis ma datę i listę uczestników.
Terminy podmiotu krytycznego od informacji o wpisie
Grupa 2: źródła zdarzeń (punkty 4–6)
Punkt 4: zdarzenia z bram, kontroli dostępu, lokalizacji i alarmów BHP trafiają do jednej listy zdarzeń lub do SIEM. Sprawdź, czy lista ma czas wykrycia, bo od niego liczą się terminy zgłoszeń.
Punkt 5: szafy sterownicze i sterownie są objęte kontrolą wejścia z zapisem, a zmiany konfiguracji sterowników mają osobne źródło logów.
Punkt 6: powiadomienia o zdarzeniach mają co najmniej dwa kanały (e-mail, SMS, telefon), a wysyłki są zapisywane w rejestrze. Rejestr daje ślad audytowy.
Grupa 3: progi i procedury (punkty 7–9)
Punkt 7: macierz eskalacji ma progi liczbowe (liczba prób, czas bez potwierdzenia), role i zastępców. Progi były sprawdzone na ćwiczeniu w ostatnich 12 miesiącach.
Punkt 8: procedura zgłoszenia incydentu poważnego zawiera terminy 24 godziny (wczesne ostrzeżenie) i 72 godziny (zgłoszenie) oraz sprawozdanie końcowe w ciągu miesiąca. Dla podmiotu krytycznego zgłoszenie incydentu istotnego do organu ds. podmiotów krytycznych i CSIRT przypada w ciągu 24 godzin.
Punkt 9: ocena ryzyka podmiotu krytycznego uwzględnia zagrożenia antagonistyczne, w tym wejście osoby nieuprawnionej na teren i do stref technicznych.
Grupa 4: dowody (punkty 10–12)
Punkt 10: istnieje spis dowodów dla audytora: wpisy z listy zdarzeń, rejestry powiadomień, protokoły ćwiczeń, zapisy zmian reguł i zezwoleń. System wspiera spełnienie wymogu i dostarcza dowodu do audytu.
Punkt 11: dokumentacja ochrony infrastruktury krytycznej i cyberbezpieczeństwa jest przechowywana co najmniej 2 lata i ma właściciela aktualizacji. Dla podmiotu krytycznego dokumentacja jest wymagana w ciągu 15 miesięcy od informacji o wpisie.
Punkt 12: dane osobowe w logach (wejścia, lokalizacja) mają okres przechowywania, zasadę minimalizacji i uzgodnienie z inspektorem ochrony danych.
Terminy CER, które warto mieć obok listy
Dla podmiotu krytycznego terminy liczy się od informacji o wpisie do wykazu, który prowadzi Dyrektor Rządowego Centrum Bezpieczeństwa. Ocena ryzyka przypada w ciągu 9 miesięcy od wpisu, wdrożenie rozwiązań organizacyjno-technicznych w ciągu 3 miesięcy od oceny, czyli łącznie w ciągu 12 miesięcy, a dokumentacja w ciągu 15 miesięcy. Wykres obok pokazuje te progi.
Stan na 3 listopada 2026 r.: trwa identyfikacja i wpisywanie do wykazu, więc zakład, który nie ma jeszcze informacji o wpisie, może przygotować punkty 1–12 bez presji terminów.
Lista kontrolna
Materiał wideo
Często zadawane pytania
Czy wypełnienie listy oznacza zgodność z ustawą o KSC?
Nie. Lista wspiera przygotowanie do audytu i pokazuje luki, ale oceny zgodności dokonuje audytor.
Jak często aktualizować listę?
Przynajmniej raz w roku i po każdej zmianie organizacyjnej lub po incydencie. Audyt podmiotu kluczowego powtarza się nie rzadziej niż raz na 3 lata.
Czy lista dotyczy także podmiotów ważnych?
Tak, w części dotyczącej ról, procedur incydentowych i dowodów. Terminy audytu i kary różnią się dla podmiotu kluczowego i ważnego.
Źródła
Przejdźmy listę na Waszym zakładzie
Pomożemy ocenić luki w dowodach dla ochrony, BHP i cyber. Umów rozmowę lub demonstrację.
Porozmawiajmy