Stan prawny na listopad 2026
Ustawa nowelizująca KSC wdraża dyrektywę (UE) 2022/2555 (NIS2). Ogłoszono ją w Dzienniku Ustaw 2 marca 2026 r. pod poz. 252, a w życie weszła 3 kwietnia 2026 r. Prezydent podpisał ustawę w lutym 2026 r. i skierował do Trybunału Konstytucyjnego wniosek o kontrolę następczą przepisów o dostawcach wysokiego ryzyka. W sprawdzonych źródłach nie ma rozstrzygnięcia TK, więc nie opieramy rekomendacji na przepisach o dostawcach wysokiego ryzyka.
Terminy liczone od wejścia w życie ustawy mają znaczenie dla planowania. Realizacja obowiązków z rozdziału 3 ustawy, w tym system zarządzania bezpieczeństwem informacji, dokumentacja i procedury incydentowe, przypada na 3 kwietnia 2027 r. Pierwszy audyt cyberbezpieczeństwa podmiotów kluczowych i najwcześniejszy termin nałożenia większości kar to 3 kwietnia 2028 r. Dyrektywa przewiduje kary do 10 mln EUR lub 2% obrotu dla podmiotów kluczowych.
Dlaczego fizyczny dostęp wykonawców należy do łańcucha dostaw
Dyrektywa NIS2 w art. 21 wymaga środków zarządzania ryzykiem, wśród których są bezpieczeństwo łańcucha dostaw, polityki kontroli dostępu i zarządzanie zasobami. Dostęp fizyczny to najstarsza forma dostępu do systemu: osoba z kluczem do szafy sterowniczej albo serwerowni ma uprawnienia, których nie da się zabrać hasłem.
W zakładach przemysłowych wykonawcy wchodzą do hal, rozdzielni, szaf sterowania i pomieszczeń z urządzeniami sieciowymi. Serwis automatyki, instalator, firma sprzątająca i podwykonawca remontowy mają inną odległość od krytycznych zasobów, ale wszyscy przekraczają tę samą bramę. Pełnomocnik NIS2, który opisuje łańcuch dostaw wyłącznie jako umowy IT, pomija najbardziej namacalną część ryzyka.
Terminy ustawy w miesiącach od wejścia w życie (3.04.2026)
Rekomendacja 1: wpisz wykonawców do analizy ryzyka jako osobną kategorię
Zacznij od listy firm zewnętrznych z dostępem do terenu i krytycznych pomieszczeń. Dla każdej firmy zapisz, do jakich stref wchodzi, jak często i czy ma dostęp do urządzeń sieciowych lub sterujących. Taka lista to element analizy zasobów i ryzyka, którą wymaga system zarządzania bezpieczeństwem informacji. Aktualizuj ją przy każdej zmianie składu ekip, bo ryzyko wynika z ludzi, nie z nazwy firmy.
Rekomendacja 2: oprzyj wejście na weryfikowalnych warunkach
Wejście na teren powinno być uzależnione od spełnienia jawnych warunków, a nie od zaufania do konkretnego strażnika. W modelu InnerWeb ochrona skanuje kod QR plakietki lub telefonu, a system sprawdza cztery warunki: ważne szkolenia, kwalifikacje do prac z zezwolenia, zezwolenie na dziś i aktywne konto. Brak jednego warunku oznacza brak zgody z powodem na ekranie.
Takie rozwiązanie wspiera spełnienie wymogu kontroli dostępu i dostarcza dowodu do audytu. Nie steruje jednak bramką ani szlabanem: strażnik wpuszcza fizycznie, a system daje werdykt i zapis.
Rekomendacja 3: zbieraj dowód obecności, nie tylko zgody na wejście
Audytor zapyta nie o procedurę, lecz o ślad jej stosowania. Każdy skan jest zapisywany w rejestrze wejść i wyjść z czasem i identyfikatorem. Lista osób na terenie, budowana ze skanów, dzieli osoby na gości, kurierów, dostawców, pracowników i firmy zewnętrzne. Daje to pełnomocnikowi odpowiedź na pytanie, kto z podwykonawców był na terenie danego dnia, bez ręcznego łączenia kartek.
Dla incydentu to ważny materiał. Gdy w systemie OT wykryto nieautoryzowaną zmianę w oknie czasowym, pierwszym pytaniem jest, kto fizycznie miał dostęp do urządzenia. Rejestr wejść z wyjściami skraca odpowiedź z godzin do minut.
Rekomendacja 4: wyznacz właściciela dla każdej firmy zewnętrznej
Każda firma zewnętrzna powinna mieć po stronie zakładu osobę odpowiedzialną i koordynatora po stronie wykonawcy. Koordynator firmy widzi w systemie tylko swoją firmę, awizuje pracowników i składa wnioski. Gdy ktoś z jego ekipy zostanie zeskanowany na bramie bez ważnego szkolenia, system tworzy alarm i powiadamia koordynatora firmy; telefony są łączone w jedno połączenie na firmę w oknie 55 minut.
W pakiecie dla pełnomocnika warto zapisać tę zależność w umowie z wykonawcą: koordynator odbiera telefony o brakach i odpowiada za uzupełnienie szkoleń przed kolejnym wejściem.
Rekomendacja 5: uwzględnij wykonawców w testach i ćwiczeniach
Okresowo sprawdzaj, czy lista osób na terenie zgadza się z rzeczywistością. Ćwiczenie ewakuacji z udziałem ekip zewnętrznych pokazuje, czy lista powstaje z faktycznych wejść i wyjść, a nie z planu prac. Wynik zapisz jako dowód. Wspiera to wymóg regularnej oceny skuteczności środków, a przy okazji ujawnia osoby bez odbitego wyjścia.
Lista kontrolna
Materiał wideo
Często zadawane pytania
Czy system gwarantuje zgodność z NIS2?
Nie. Wspiera spełnienie wymogu kontroli dostępu i dostarcza dowodu do audytu, ale ocena zgodności należy do podmiotu i organów.
Czy kary obowiązują już teraz?
Według stanu na listopad 2026 kary, poza najpoważniejszymi naruszeniami, można nakładać dopiero od 3 kwietnia 2028 r. Okres przejściowy trwa.
Czy przepisy o dostawcach wysokiego ryzyka są przedmiotem tej strony?
Nie. Wniosek do Trybunału Konstytucyjnego o kontrolę następczą tych przepisów jest w toku, a rozstrzygnięcia nie ma w sprawdzonych źródłach.
Kto odpowiada za podwykonawcę na terenie zakładu?
Zakład wyznacza osobę odpowiedzialną, a wykonawca koordynatora. Podział warto zapisać w umowie i odzwierciedlić w uprawnieniach systemu.
Źródła
Zbuduj dowód dla pełnomocnika NIS2
Pokażemy rejestr wejść i wyjść podwykonawców jako element dokumentacji łańcucha dostaw. Umów rozmowę z zespołem InnerWeb.
Porozmawiajmy