Dlaczego rola, a nie osoba
Klucz główny pozwala wyliczyć klucze wszystkich kart w zakładzie. Jeśli wycieknie, każda karta wydana na jego podstawie jest zagrożona, a wymiana kluczy oznacza ponowną personalizację całej puli kart. Dlatego pytanie nie brzmi, komu ufamy, tylko jak rozdzielić dostęp tak, by pojedyncza osoba nie mogła sama wydać karty z uprawnieniami ani odtworzyć klucza.
Podział ról pomaga także praktycznie: gdy administrator kluczy zmienia pracę albo jest na urlopie, zakład nie zostaje bez możliwości wydawania kart.
Zalecenie 1: wyznacz osobną rolę administratora kluczy
Klucz główny nie powinien być przechowywany w pliku ani w skrypcie importu. Dobra praktyka to osobna rola administratora kluczy i kopia zapasowa przechowywana odrębnie. Administrator kluczy nie musi być tą samą osobą co administrator systemu kontroli dostępu ani osobą wydającą karty.
W zakładzie z kilkuset kartami wystarczą dwie osoby: główny administrator kluczy z działu IT i zastępca, który ma dostęp do kopii zapasowej wyłącznie w razie awarii. Zastępstwo powinno być zapisane w procedurze, nie ustalone ustnie.
Przykładowy podział ról w cyklu karty (założenie)
Zalecenie 2: ochrona wydaje, IT wytwarza klucze, HR zatwierdza osoby
Rozdział obowiązków można zapisać w trzech zdaniach. IT odpowiada za klucze i stanowisko personalizacji. Ochrona odpowiada za fizyczne wydanie karty i jej blokadę po zgłoszeniu zgubienia. HR odpowiada za to, kto w ogóle ma kartę, bo zna datę zatrudnienia, zmianę stanowiska i zakończenie umowy.
W praktyce oznacza to, że żadna z tych trzech jednostek nie może samodzielnie wykonać pełnego cyklu: wytworzyć klucz, wydać kartę i zatwierdzić osobę. Nawet gdy zakład jest mały, rozdzielenie choć dwóch z trzech kroków zmniejsza ryzyko nadużycia.
Zalecenie 3: dywersyfikacja zamiast jednego wspólnego klucza
Dywersyfikacja kluczy oznacza, że klucz karty jest wyliczany z klucza głównego i unikalnego numeru UID karty, więc wyciek klucza jednej karty nie otwiera pozostałych. Dla ról ma to konsekwencję: administrator kluczy nigdy nie musi pokazywać klucza głównego operatorowi stanowiska personalizacji.
Jeśli moduł SAM jest częścią czytników, klucze główne są zapisane w zabezpieczonym układzie i klucze nie opuszczają czytnika. Wtedy ryzyko wycieku zmniejsza się jeszcze bardziej, bo nikt nie ma dostępu do klucza w postaci jawnej.
Zalecenie 4: kopia zapasowa przechowywana odrębnie
Kopia zapasowa klucza głównego powinna być przechowywana w innym miejscu niż system, z którego pochodzi: w zamkniętej szafie lub w sejfie, z zapisem w rejestrze, kto i kiedy miał do niej dostęp. Kopia zapasowa, która leży na tym samym serwerze, nie jest kopią zapasową, tylko drugim miejscem wycieku.
Raz w roku warto przeprowadzić próbę odtworzenia w obecności dwóch osób, żeby potwierdzić, że procedura działa, a kopia jest czytelna. Wynik próby zapisuje się w rejestrze kart.
Zalecenie 5: rejestr operacji i przegląd kwartalny
Rejestr kart powinien zawierać numer, osobę, datę wydania, status (aktywna, zablokowana, zwrócona), powód zmiany i osobę, która operację wykonała. To ostatnie pole jest istotne dla ról: pokazuje, czy ten sam operator wykonuje wydania i blokady, czy podział faktycznie działa.
Przegląd kwartalny porównuje rejestr z listą pracowników z HR. Karty aktywne bez osoby i osoby bez karty są sygnałem do wyjaśnienia. InnerWeb dołącza do tego kontrolę par zdublowanych kont, bo karta przypisana do niewłaściwego konta rozbija cały podział ról.
Scenariusze: co zrobić, gdy rola się zmienia
Administrator kluczy odchodzi z firmy: zastępca przejmuje rolę w dniu rozwiązania umowy, a zakład ocenia, czy dostęp do kopii zapasowej wymaga zmiany lokalizacji lub kodu sejfu. Ocena jest zapisana w rejestrze, nawet jeśli wynik brzmi: bez zmian.
Operator stanowiska personalizacji zgłasza podejrzenie, że karta trafiła do osoby bez uprawnień: ochrona blokuje kartę od razu, HR sprawdza, czy osoba figuruje na liście, a IT sprawdza rejestr operacji. Dopiero po tych trzech krokach podejmuje się decyzję o wymianie kluczy, bo wymiana jest kosztowna i dotyczy całej puli.
Zakład dołącza nową halę albo firmę zewnętrzną: klucz główny pozostaje bez zmian, a nowe karty dostają klucze wyliczone przez dywersyfikację. Nie ma potrzeby tworzyć osobnego klucza głównego dla każdej firmy, chyba że wymaga tego umowa lub wewnętrzna polityka bezpieczeństwa.
Wspólny mianownik tych scenariuszy to zasada: każda zmiana roli ma datę, osobę zatwierdzającą i wpis w rejestrze. Bez tego podział ról istnieje tylko na papierze.
Jak to się łączy z InnerWeb
InnerWeb nie przechowuje klucza głównego kart i nie produkuje czytników. Przyjmuje zdarzenia odbicia karty z systemu KD, łączy je z kwalifikacjami, zezwoleniami i obecnością, i dostarcza dowodu do audytu, kto, kiedy i gdzie odbił kartę. Podział ról po stronie zakładu decyduje o tym, jak wiarygodny jest ten dowód.
Materiał wideo
Często zadawane pytania
Ile osób powinno znać klucz główny?
W zakładzie średniej wielkości dwie: administrator kluczy i zastępca z dostępem do kopii zapasowej tylko w razie awarii.
Czy klucz może być w skrypcie importu kart?
Nie. Klucz główny nie powinien być przechowywany w pliku ani w skrypcie importu.
Gdzie przechowywać kopię zapasową klucza?
Odrębnie od systemu źródłowego, z rejestrem dostępu i coroczną próbą odtworzenia.
Źródła
Ustalmy podział ról w Państwa zakładzie
Przygotujemy z Państwem krótką procedurę ról IT, ochrony i HR oraz wzór rejestru kart do przeglądu kwartalnego.
Porozmawiajmy