Kiedy robić przegląd i kto go prowadzi
Przegląd roczny jest minimum. Dodatkowy przegląd uruchamiają zdarzenia: incydent lub awaria, istotna zmiana procesu lub linii, zmiana dostawcy krytycznego systemu, zmiana organizacji lub przejęcie. Przegląd prowadzi właściciel planu ciągłości, a wyniki zatwierdza kierownictwo, bo norma wymaga przeglądu zarządzania, a NIS2 przypisuje odpowiedzialność za środki organom zarządzającym podmiotu.
Dokumentem wyjściowym przeglądu jest protokół z listą ustaleń, właścicielami i terminami. Protokół to dowód dla audytora, że plan żyje, a nie leży w segregatorze.
Blok 1: zmiany w procesach i zależnościach
Pierwsze pytanie przeglądu brzmi: co się zmieniło od ostatniego razu? Nowa linia, przeniesienie produkcji, nowy system MES, nowy dostawca energii czy wody zmieniają zależności i często wydłużają rzeczywisty czas odtworzenia, choć nikt tego nie zapisał.
- Czy analiza wpływu (BIA) uwzględnia nowe i zlikwidowane procesy?
- Czy cele RTO i RPO nadal odpowiadają kosztowi godziny przestoju?
- Czy mapa zależności systemów obejmuje nowe integracje i dostęp zdalny dostawców?
Przykładowy podział punktów checklisty na bloki
Blok 2: kontakty, role i zastępstwa
Najczęstsza awaria planu to nieaktualny numer telefonu. Kontakty weryfikuje się telefonem testowym, a nie samym spojrzeniem na listę. Każdej roli planu przypisuje się osobę i zastępcę, a każdy zastępca zna swoją rolę z ćwiczenia, nie tylko z tabeli.
- Czy lista kontaktów wewnętrznych i zewnętrznych (dostawcy, służby, organy) została zweryfikowana w ciągu ostatnich 12 miesięcy?
- Czy każda rola ma zastępcę i czy zastępca był na ćwiczeniu?
- Czy wskazano osoby odpowiedzialne za zgłoszenia incydentów w terminach 24 godzin, 72 godzin i miesiąca?
Blok 3: wyniki ćwiczeń i testów
Przegląd ćwiczeń zaczyna się od liczb: ile ćwiczeń zaplanowano, ile przeprowadzono, jakie czasy zmierzono. Różnica między RTO z planu a czasem z ćwiczenia jest najważniejszym wskaźnikiem jakości planu.
- Czy przeprowadzono ćwiczenie sztabowe i praktyczne zgodnie z harmonogramem?
- Czy test odtworzenia kopii zapasowych zmierzył rzeczywisty czas i zakończył się protokołem?
- Czy ćwiczenia trybu awaryjnego obejmowały listę osób na terenie i zezwolenia na prace w formie awaryjnej?
Blok 4: incydenty i działania korygujące
Każdy incydent, nawet drobny, jest darmowym testem planu. Przegląd po incydencie sprawdza, czy plan zadziałał zgodnie z założeniami, które decyzje opóźniły reakcję i jakie zmiany wprowadzono. Działania korygujące mają właściciela, termin i status, a niezamknięte działania z poprzedniego roku są pierwszym punktem agendy.
- Czy dla każdego incydentu istnieje analiza po zdarzeniu z wnioskami?
- Czy działania korygujące mają właściciela i termin oraz czy zamknięto te z poprzedniego przeglądu?
- Czy zmiany z wniosków zostały naniesione do planu i procedur?
Blok 5: dostawcy, SLA i łańcuch dostaw
NIS2 wymienia bezpieczeństwo łańcucha dostaw wśród środków z art. 21. W przeglądzie sprawdza się, czy czasy reakcji i naprawy z umów serwisowych mieszczą się w RTO planu oraz czy kopie zapasowe dostawców są testowane.
- Czy SLA krytycznych dostawców odpowiada celom RTO z planu?
- Czy dostęp zdalny dostawców jest czasowy i rejestrowany?
Jak udokumentować przegląd
Protokół zawiera datę, uczestników, zakres, wnioski, decyzje kierownictwa i harmonogram działań. W razie kontroli lub audytu przegląd wspiera spełnienie wymogu dokumentowania i testowania planów ciągłości, które ustawa o KSC nakłada na podmioty objęte systemem. Zapisy z ćwiczeń, wyniki testów oraz rejestr zmian planu dostarczają dowodu do audytu.
Lista kontrolna
Materiał wideo
Często zadawane pytania
Jak często robić przegląd BCP?
Co najmniej raz w roku oraz po incydencie, istotnej zmianie procesu, zmianie dostawcy krytycznego systemu lub zmianie organizacji.
Kto powinien zatwierdzić wyniki przeglądu?
Kierownictwo zakładu. Norma wymaga przeglądu zarządzania, a dyrektywa NIS2 przypisuje odpowiedzialność za środki zarządzania ryzykiem organom zarządzającym podmiotu.
Czy przegląd po incydencie zastępuje roczny?
Nie. Przegląd po incydencie dotyczy wniosków ze zdarzenia, a roczny obejmuje cały plan, kontakty, ćwiczenia i dostawców. Wyniki pierwszego zasilają drugi.
Źródła
Przejdźmy przegląd BCP na Waszym zakładzie
Pomożemy zestawić listę z dokumentacją zakładu i pokażemy, jak zapisy z zezwoleń, szkoleń i listy osób na terenie dostarczają dowodu do audytu.
Porozmawiajmy