Jak korzystać z listy
Lista jest narzędziem do samooceny przed audytem. Przy każdym punkcie odpowiedz „tak” tylko wtedy, gdy potrafisz pokazać dowód: dokument z datą i właścicielem, zapis w rejestrze albo log. Odpowiedź „tak, ale nie mamy tego zapisanego” oznacza „nie”.
Nowelizacja ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa (Dz.U. 2026 poz. 252) obowiązuje od 3 kwietnia 2026 r. Kary pieniężne poza najpoważniejszymi naruszeniami można nakładać dopiero po 3 kwietnia 2028 r., ale dowody trzeba wytwarzać w czasie. Dyrektywa NIS2 w art. 34 przewiduje dla podmiotów kluczowych sankcje do 10 mln EUR lub 2% obrotu.
Normy IEC 62443, ISO/IEC 27001:2022 i ISO 22301 służą jako szkielet dowodów, ale certyfikat nie oznacza zgodności z NIS2. Poniższe punkty łączą wymogi ustawy z praktyką audytu.
Punkty 1–3: status podmiotu i zakres
Punkt 1: wpis do wykazu. Sprawdź, czy podmiot jest wpisany do wykazu podmiotów kluczowych i ważnych albo czy złożył wniosek zgodnie z harmonogramem z komunikatu Ministra Cyfryzacji. Zmianę danych wpisu zgłasza się w ciągu 14 dni od zmiany. Dowód: potwierdzenie wpisu lub wniosku.
Punkt 2: samoidentyfikacja. Zakład sam ocenia, czy jest podmiotem kluczowym lub ważnym, i dokumentuje podstawę oceny: sektor, wielkość, rodzaj usługi. W grupie spółek zrób to dla każdej spółki osobno. Dowód: notatka z oceną, zatwierdzona przez zarząd.
Punkt 3: osoby kontaktowe. Wyznaczono co najmniej dwie osoby do kontaktu z podmiotami krajowego systemu cyberbezpieczeństwa, z zastępstwami także w nocy i w święta. Dowód: pismo wyznaczające i grafik dyżurów.
Punkty listy według obszaru
Punkty 4–7: aktywa OT, ryzyko i łańcuch dostaw
Punkt 4: inwentarz aktywów OT. Sterowniki, HMI, stacje inżynierskie, urządzenia sieciowe, połączenia zdalne. Audytor zapyta o aktywa widoczne z internetu, domyślne hasła i otwarte usługi zdalne, bo takie wektory dominowały w opisach ataków na energetykę i wodociągi w 2025 r. Dowód: inwentarz z datą aktualizacji i właścicielem.
Punkt 5: polityka szacowania ryzyka i rejestr ryzyk. Polityka mówi, jak oceniać ryzyko, a rejestr pokazuje wyniki i decyzje. Dowód: rejestr z przeglądami co kwartał lub zgodnie z uzasadnionym cyklem.
Punkt 6: bezpieczeństwo łańcucha dostaw ICT. Rejestr dostawców z zakresem dostępu, wymaganiami w umowie i oceną. Dostawcy z dostępem zdalnym do OT wymagają osobnych poświadczeń i zapisu dostępu.
Punkt 7: dostęp zewnętrzny i fizyczny. Kto z firm zewnętrznych miał dostęp do stref krytycznych, w jakim oknie i na jakiej podstawie. Dowód: zezwolenia na prace, zapisy wejść, ślad audytowy zmian.
Punkty 8–11: incydenty, ciągłość, szkolenia i dowody
Punkt 8: procedura zgłaszania incydentów. Wczesne ostrzeżenie niezwłocznie, nie później niż w ciągu 24 godzin od wykrycia, zgłoszenie incydentu poważnego w ciągu 72 godzin, sprawozdanie końcowe w ciągu miesiąca od zgłoszenia, przez system S46 do właściwego CSIRT. Dowód: procedura, rejestr incydentów i protokół ćwiczenia.
Punkt 9: ciągłość działania. Wykaz procesów krytycznych, cele odtworzenia i przetestowane plany, zgodnie z ISO 22301. Dowód: protokół z testu planu.
Punkt 10: szkolenie pracowników. Szkolenia z cyberbezpieczeństwa i z zasad dostępu do stref, z listą obecności i testem. Dowód: rejestr szkoleń z datami.
Punkt 11: zbiór dowodów. Zapisy mają zdefiniowaną retencję, dostępność w momencie audytu i odpowiedzialną osobę. Dowód: opis przechowywania logów i zapisów oraz zestawienie wymagań z dowodami.
Co zrobić z wynikiem listy
Punkty bez dowodu zamień w zadania z właścicielem i terminem. Najpierw te, które wynikają z terminu 3 kwietnia 2027 r., czyli system zarządzania bezpieczeństwem informacji, dokumentacja i procedury incydentowe. Dopiero potem wykańczaj dowody do audytu z 2028 r.
Wynik oceny zapisz jako dokument z datą i podpisem. Powtórzenie listy po kwartale pokaże audytorowi postęp, a to dla oceny dojrzałości ważniejsze niż pojedynczy dobry wynik.
Lista wspiera spełnienie wymogów i dostarcza dowodu do audytu; nie zastępuje opinii prawnej ani oceny audytora.
Lista kontrolna
Materiał wideo
Często zadawane pytania
Czy checklista zastępuje audyt?
Nie. To samoocena przed audytem. Pomaga znaleźć luki w dowodach, ale ocenę dokonuje audytor.
Jak często powtarzać listę?
Co kwartał do czasu pierwszego audytu. Ułatwia to pokazanie postępu i bieżące usuwanie luk.
Od którego punktu zacząć?
Od wpisu do wykazu, osób kontaktowych i procedury zgłaszania incydentów, bo te obowiązki biegną najszybciej.
Czy spełnienie listy oznacza zgodność z NIS2?
Nie. Lista wspiera spełnienie wymogów i dostarcza dowodu do audytu, ale nie gwarantuje wyniku audytu.
Źródła
Porozmawiajmy o Twoim zakresie
Przedstawimy kalkulację dla Waszej skali i pokażemy system na przykładowej instancji. Wycena jest indywidualna.
Porozmawiajmy